Wbrew pozorom, nie każde źródło światła jest takie samo. Zwłaszcza dla twojego organizmu jest duża różnica między naturalnym światłem dziennym, a sztucznym niebieskim światłem, jakie generują wszelkiego rodzaju ekrany – telewizor, komputer, czy telefon.
Jak niebieskie światło wpływa na sen?
Rozwój technologii sprawił, że mamy możliwość korzystać ze światła praktycznie o dowolnej porze, bez względu na pogodę czy godzinę. Z jednej strony niewątpliwie ułatwia to codzienne funkcjonowanie, bo ciężko sobie dziś wyobrazić normalne życie bez elektryczności i oświetlenia w domu. Jednak równocześnie te same czynniki powodują coraz większe oddalenie się od naturalnego rytmu i naszego zegara biologicznego. Zostało to naukowo udowodnione, że sztuczne światło, zwłaszcza to pochodzące z ekranów, działa na nasz mózg inaczej niż światło naturalne, lub światło sztuczne, ale o ciepłej, imitującej słońce barwie. W 2014 ukazało się bardzo ważne badanie, gdzie przebadano ponad 100 tysięcy kobiet w Wielkiej Brytanii.
Badania na temat wpływu elektroniki przed snem
Naukowcy chcieli sprawdzić, jak obecność światła wieczorem wpływa na zdrowie i samopoczucie kobiet. Wyniki były bardzo ciekawe, okazało się bowiem, że wśród kobiet, u których w sypialni było jasno zdecydowanie częściej dochodziło do nadwagi i otyłości. Co ciekawe, nie chodzi wyłącznie o światło ekranów, ale także po prostu o światło wieczorem, na przykład do czytania książki. Jeszcze gorzej na tym tle wypadają osoby regularnie wieczorami korzystające z telefonu, komputera czy telewizji. Elektryczne ekrany generują bardzo specyficzne światło o zimnej, niebieskiej barwie. Jest to rodzaj światła, który działa pobudzająco na mózg, a ekspozycja na nie zwłaszcza wieczorem może prowadzić do licznych zaburzeń ze snem, takich jak problemy z zasypianiem, bezsenność czy płytki i w efekcie niskiej jakości sen. Przewlekłe zaburzenia snu mają bardzo negatywne konsekwencje zdrowotne bo wpływają na rozwój wielu chorób takich jak otyłość, cukrzyca, depresja, choroby serca, nowotwory, zaburzenia psychiczne i lękowe. Dlatego kładąc się do łóżka należy zgasić światło i odłożyć urządzenia elektryczne.
Czy można stosować filtry niebieskiego światła?
Wiele osób coraz bardziej zdaje sobie sprawę z zagrożeń i problemów wynikających z regularnej ekspozycji na niebieskie światło ekranów. Dlatego producenci urządzeń elektrycznych coraz częściej oferują sprzęty i technologie wyposażone w różnego rodzaju filtry takie jak choćby filtr niebieskiego światła. Czy to działa? Wiele badań potwierdziło, że np. stosowanie filtra w czytniku ebooków mogło zmniejszyć negatywne skutki korzystania z elektroniki przed snem. U osób, które w ogóle nie stosowały ochronnego filtru w urządzeniu zaobserwowano opóźnienie wydzielania melatoniny nawet o 1,5 godziny, a samo jej stężenie w organizmie przed snem było o 50% mniejsze, niż u osób, które wybrały papierową książkę. Filtr niebieskiego światła w czytniku ebooków czy w telefonie może pomóc, bo u takich osób zaobserwowano mniejsze problemy z melatoniną, jednak wciąż tradycyjna książka wygrywa. Daje do myślenia? Owszem.
